Okurlán

Ég er nýbúinn að gera þau heimskulegu mistök að taka lán hjá einu
smálánafyrirtækjana. Þar sem ég átti ekki kost á að greiða upp lánið innan
tveggja mánaða þá var það sent í innheimtu. Höfuðstóllinn var upphaflega
50.000 krónur en skuldin er í dag 100.000 krónur með öllum kostnaði eða
100% álag á höfuðstól. Má þetta?
Skoðum aðeins hvernig þetta er reiknað. Sé tekið 10.000 króna lán sem er
algengasta upphæðin þá er reiknað með 1% vöxtum á dag og 600 króna
kostnaði. Hljómar býsna freistandi ekki satt? En bíðum nú við. Ef við
reiknum þetta á ársgrundvelli þá erum við að borga 1) höfuðstólinn 10.000
krónur 2) kostnað uppá 600 krónur og 3) 365 * 1% eða 365% vexti.

10.000 * 0,01 = 100 * 365 = 36.500 krónur. Að ári liðnu þá er ég að borga
47.100 krónur til baka. Ekki alveg jafn freistandi.

Skoðum annað dæmi.
Tökum 30.000 krónur að láni í eitt ár.

30.000 * 1% = 300 krónur í vexti á dag * 365 = 109.500 krónur BARA VEXTIR.
Samtals heildarendurgreiðsla 140.100 krónur.

Dágóð ávöxtunarleið fyrir þann sem rekur svona fyrirtæki.
Er svona löglegt?
Er virkilega ekkert hægt að gera til að banna svona starfsemi eða þá koma
skýrari böndum yfir hana til að takmarka hversu háa vexti má rukka?

Kv.
Tryggvi

Raun eldsneytisnotkun bíla

Bensínverð er hátt hér á landi og enn hærra í Noregi. Bensín og dísilbílar eru alltaf að verða betri og betri og eyða minna og minna, það er staðreynd. Hinsvegar er það þannig að mælingar fara fram eftir sérstöku prófi sem búið er að setja upp og allir bílar eru mældir eftir. Þannig má fá "réttar" niðurstöður um eyðslu. Bílaframleiðendur "mastera" aðferðina við að mæla eyðsluna og þá fellur bíllinn í þennan eða hinn flokkinn eftir eyðslu og magni mengunar. Síðan tökum við neytendurnir við þessum ágætu bílum og höldum út í raunveruleikann okkar með ís á rúðum, vindi og snjó og rigningu og slabbi og öllu öðru sem venjulegur grár hversdagleikinn býður okkur uppá af þéttdekkuðu borði vandamála og vesenis.

Bíllinn okkar er svo þegar allt kemur til alls ekki eins eyðslugrannur og stóð í flotta litabæklingnum. Ég keypti á þennsluárunum góðu pickup sem var sagður eyða 18-20 lítrum á hundraðið en raunveruleikinn var 30+ Þá var skottið fullt af peningum hjá öllum og menn keyrðu sem enginn væri morgundagurinn. En nú er öldin önnur og allir sem ég þekki eru að velta fyrir sér hverjum túr, samnýta ferðir, fækka ferðum og spara eins og hægt er. Það má auðvitað segja að þetta sé á margan hátt gott en þetta er líka leiðinlegt, þ.e. að geta ekki um frjálst höfuð strokið og ferðast á milli staða án þess að horfa á bensínmælinn húrra niður og vita að það kostar 10 til 20 þúsund að fylla næsta tank.

Langar að deila upplýsingum sem ég sá frá Noregi en þar tóku menn sig til og mældu eyðsluna í 20 algengustu bensínbílum á markaðnum og þá kemur sannleikurinn í ljós.
Efstu 10 bílarnir eru með 41% eyðslu umfram það sem upp er gefið (í fína bæklingnum!)
Efstu 15 bílarnir eru með 36% eyðslu umfram það sem upp er gefið
Meðaltal allra 20 bílanna er 30% hærra en upp er gefið.

Er þetta eitthvað sem við könnumst við?

Eyðslan er sennilega svipuð hér á landi enda svipaðar aðstæður landfræðilega og veðurfarslega.

Það er ekki alltaf allt eins og það stendur í bæklingnum.

Hér er linkur á greinina sem er skrifuð á vef rafbílasambandsins í Noregi: http://elbil.no/miljo/552-ikke-bare-elbil-som-kan-forvirre.

Kv, Sighvatur Lárusson

Umbúðapókerinn

Enn heldur umbúðapóker framleiðenda áfram. Frægt er orðið minnkaður Ópalpakki, nýtt útlit á smjörosti ásamt því að magnið fór úr 300g niður í 250g á öskju, minna í lakkríspokanum hjá Helga í Góu o.s.frv.

Núna var ég áðan í Nóatúni og sé að m.a. Havartí, Óðalsostur, Sterkur Gouda og Ísbúi eru komnir í nýjar umbúðir og með rosaflottum texta utaná um ostinn. Allir þessir ostar eru komnir núna í staðlaða 330g stærð og kostuðu allir 615kr. Ég greip með mér síðasta Ísbúan í gamla pakkanum og skannaði hann og nýja pakkan. Kemur þá ekki í ljós að gamla pakkningin er á 1710kr/kg en nýja er á 1864kr/kg.

Hvað ætla neytendur eiginlega að láta bjóða sér þessa vitleysu lengi?

Stefán Þór Sigfinnsson

Innleggsnóta eða endurgreiðsla?

Kveikjan af þessum skrifum eru kaup sem ég gerði í ónefndri tækjaverslun
útí Ameríku í sumar. Ég var beðinn um að kaupa ljósgrænan ipod touch af
systur minni. Mér varð á og keypti óvart bláan ipod touch. Þegar ég kom í
búðina sem seldi mér vöruna var mér sagt að því miður ættu þeir ekki til
ljósgrænan ipod. Andskotinn, hugsaði ég með mér. Sit ég þá uppi með 30.000
króna inneignarnótu í einhverri tækjabúð sem ég get ekki notað á næstunni.
(ATH: Þetta var ekki apple store heldur önnur búð).
Þegar ég hafði bitið í vör mína og ætlaði að sætta mig við tapið spurði
afgreiðslumaðurinn hvernig ég vildi fá endurgreiðsluna. Ég var hvummsa og
spurði hvort ég hefði val. Já sagði hann. Þú getur valið hvort þú vilt fá
peninginn til baka, inneignarnótu, aðra vöru eða endurgreitt inná
greiðslukort. Ég valdi peninginn og fór þarna út sæll og glaður.
Þegar ég kom heim ákvað ég að gera smá tilraun. Ég fór í nokkrar verslanir
á höfuðborgarsvæðinu eingöngu í þeim erindagjörðum að versla vörur til að
skila næsta dag. Ég sé ekkert athugavert við þetta, vörurnar voru í
upprunalegum umbúðum og ég var með kvittun með mér í öllum tilvikum.
Niðurstöður voru sláandi. Allar verslanir nema tvær bjóða eingöngu uppá
innleggsnótu. Ég ætla ekki að segja hvaða búðir bjóða uppá innleggsnótu en
þær búðir sem bjóða uppá endurgreiðslu eru verslanir Elko og Toys r us.
(Mér skilst að Ikea geri það líka ef þú ert með kvittun og varan er í
upprunalegum umbúðum)
Hver hefur réttinn hérna? Auðvitað ætti neytandinn að hafa réttinn og
valið um það hvernig hann vill fá endurgreitt ef hann hefur ekki þörf eða
not fyrir vöruna og uppfyllir öll skilyrði fyrir vöruskilum. En því miður
er það ekki svo á Íslandi í dag. Það virðist hafa skapast sú hefð í
íslenskum verslunum að skikka neytendur til að versla við ákveðnar
verslanir einkum ef viðkomandi fær hlutinn að gjöf þá ertu neyddur til að
versla við ákveðið fyrirtæki. Þú átt að hafa val um það hvar þú vilt
versla og hvað þú vilt versla en því miður er það ekki svo á Íslandi í
dag.
Er ekki kominn tími á breytingar?
Nafnleysingi

Neytendabylting

Það sem er að gerast núna í íslensku þjóðfélagi er ekki til þess fallið að skapa hér lífvænlega búsetu. Hver höndin upp á móti annarri. Krafa um að stjórnvöld og alþingismenn geri eitthvað… eitthvað… eitthvað… En hvað með okkur sjálf.?

Eigum við ekki að gera eitthvað. Eigum við að láta bjóða okkur þetta bull endalaust. Ég hvet ykkur samlandar mínir sem eruð í sömu stöðu og ég að líta í spegill og horfast í augu við ykkur sjálf og spyrja ykkur þeirra einföldu spurninga

„ ætla ég að láta bjóða mér þetta“

„ætla ég að láta troða á rétti mínum og kúga mig til hlýðni“

ef svarið er „ nei.. ég ætla ekki að láta bjóða mér þetta „

þá er bara eitt ráð við því. Taka ábyrgð á eigin lífi og vera virk. Standa upp úr stólnum, fara frá skjánum og framkvæma. Saman veitum við stjórnvöldum, fjármálastofnunum og fyrirtækjum það aðhald sem þeim er nauðsynlegt til að hér þrífist fjölbreytt og gott mannlíf.

Byrjum á bönkunum… hættum að skipta við stóru bankana, hættum að skapa þeim tekjur… lokum öllum reikningum, launareikningi, kortum og flytjum okkar viðskipti annað. Það er fullt af litlum Sparisjóðum út um allt land. Að þessu loknu þá hættum við að borga af lánunum okkar hjá þessum stofnunum. Ef þetta dugar ekki til að menn vakni og sjái að það er ekki hægt að bjóða fólki hvað sem er . Þá förum við öll á sama tíma og lýsum okkur gjaldþrota. Ef við öll 40.000 heimili og 5.000 lítil og meðalstór fyrirtæki gerum þetta þá virkar það og bankarnir eru neyddir til að semja við okkur. Færa öll ólöglegu gengislánin yfir í íslenskar krónur á því gengi sem var þegar þau voru tekin. Vextir verði síðan í samræmi við það sem þekkist annarsstaðar í nágrannalöndum okkar. Tekið verði viðmið verðtryggingar síðustu 10 árin fyrir hrun og það meðaltal verði notað við leiðréttingu höfuðstóls. Þetta á eingöngu við um útlán. Látið ekki segja ykkur að þetta sé ekki hægt.

Næst þá stoppum við kennitöluflakk. Hættum að skipta við þau fyrirtæki og stofnanir sem stunda kennitöluflakk. Fyrirtæki sem skipta um kennitölu gera það vegna þess að þau ráða ekki við þær skuldir sem hvíla á gömlu kennitölunni. En hver borgar svo þær skuldir??

Þau koma svo aftur út á markaðinn og keppa við hina sem reyna að standa við sitt. Fyrirtæki lifa ekki án viðskiptavina.. munið það. Hvert viljið þið að launin ykkar fari…? Til stofnana sem ræna ykkur um hábjartan daginn og sniðganga lög eða til fyrirtækja sem hafa aukið skuldabyrgði ykkar til mikilla muna.

Að lokum stoppum við óhóflegar álögur frá ríkisvaldinu … hættum að kaupa þær vörur sem eru með óhóflega háum vörugjöldum og stuðla að hækkun vísitölu.

Að vera virkur neytandi kostar þó nokkra vinnu og er erfitt fyrst en verður svo bara auðveldara. Því fyrr sem stjórnvöld, fjármálastofnanir og fyrirtæki átta sig á því að okkur er alvara og látum ekki bjóða okkur hvað sem er því betra fyrir alla.

Samstaða er mikill máttur…. notum hann!!!!

Agnes Arnardóttir - sjálfstæður atvinnurekandi - birtist fyrst á Lúgunni.

Allt sama símafyrirtækið?

hérna er smá efni fyrir okursíðuna að vísu ekki okur en smá svona neytendapæling samt sem áður.
Ég fór um daginn í verslun vodafone og lét verða af því að kaupa mér 3G netlykil eftir nokkurra mánaða umhugsun. Félagi minn var með mér (hélt hann væri í vodafone) og var í vandræðum með að netið hjá sér væri svo hægt þannig hann bað afgreiðslustúlkuna um að fletta upp nettengingunni hjá sér og gaf upp heimasímann hjá sér því hann hélt að það gæti verið að hann væri búinn að niðurhala of mikið, nettengingin er skráð á móður hanns. Jæja afgreiðslustúlkann lætur hann vita af því að internetið hjá honum væri skráð hjá Tal og hann væri þar eingöngu með 60gb limit á mánuði og væri kominn uppí 124gb.
Jæja gott og vel hann komst þá að þessu að það hafi verið vandamálið. En svo fórum við félagara að hugsa, hvernig í ósköpunum getur afgreiðslustúlka hjá Vodafone séð allar upplýsingar um viðkomandi tengingu sem er ekki einusinni skráð í þeirra fyrirtæki? Hún sá að hann væri bara með 60gb limit og væri kominn uppí 124gb. Þannig maður spyr sig, er kerfið hjá símafyrirtækjunum svona rosalega samtengt að Vodafone getur bara skoðað eins og það vill allar upplýsingar um nettenginguna hjá fólki í viðskiptum við önnur fyrirtæki?
Þetta var nú bara svona smá pæling.
Kveðja, G.Á.

Bensínverð í Reykjavík og á landsbyggðinni

Mig langar að koma aðeins inná bensínverð en undanfarnar vikur virðist hafa hlaupið örlítil samkeppni í meint verðstríð olíufélaganna (8-)) en eitt finnst mér alltaf jafn undarlegt og það er að bensín og olía er alltaf ódýrari í Hveragerði og sérstaklega á Selfossi en í bænum.
Ástæan er fjarri því að vera augljós en einhverntíma var því kastað fram að þetta væri vegna harðari samkeppni á þessu svæði en annarsstaðar.
Þessi rök finnst mér míg-leka þar sem t.d. í Grafarvoginum eru innan við 2 km á milli 5 bensínstöðva. Úr Rimahverfinu næ ég td. á 11 bensínstöðvar á innan við 7 mínútum þannig að samkeppnin ætti nú aldeilis að vera grjót-hörð.
Þessu til viðbótar þá þarf að flytja allt eldsneyti til Hveragerðis og Selfoss með bílum, talsvert lengri leið en á höfuðborgarsvæðinu þannig að flutningskostnðaurinn er talsvert meiri pr. lítra fyrir austan en í bænum, en samt er lítrinn ódýrari þar og munar oft um 10,- á lítrann og stundum meira.
Þarna er ég t.d. að bera saman Orkuna á Selfossi og í Reykjavík, en það sama á við um Olís, ÓB og Atlantsolíu sem mér sýnist hafa fengið "þægilega" sneið af neytendakökunni. Hver getur útskýrt þennan verðmun á mannamáli?
Kv. Maggi.

Naut eða gömul belja?

Ég er nú bara aðeins að velta vöngum yfir því hvort verið sé að segja viðskiptavinum ósatt eða hvort þetta skipti engu máli. En það er alltaf talað um að t.d. hamborgarar séu gerðir úr nautahakki, nautagúllas er til líka, nautalundir og alltaf eitthvað nauta nauta.
Ég þekki það nú ekki hvort það sé einhver munur á bragðinu en eflaust ekki því það sem ég er að reyna að segja að þegar maður borgað nautakjöt þá veit maður í raun aldrei hvort maður sé í raun að borða nautakjöt eða gamla belju.
Þetta er nú bara svona stutt pæling hjá mér, er í lagi að kalla allt nautakjöt bara nautakjöt þegar það er alveg pottþétt að það er mun líklegra að maður sé að borða gamla belju heldur en naut.
Bara stutt pæling um kjötiðnaðinn...
G. Á.

Vangaveltur um STEF

Ég hef mikið verið að spá í því ágæta fyrritæki Stef.
Þegar maður kaupir harðan disk borgar maður gjald til stef
Þegar maður kaupir mp3 spilara borgar maður gjald til stef
Þegar maður kaupir tóman geisladisk eða DVD disk borgar maður gjald til stef
Þegar maður kaupir stafrænan diktarfón til þess að taka upp sitt eigið efni borgar maður gjald til stef
Útvarpstöðvar borga skilst mér um 500 þúsund kall á mánuði til stef
Verslanir sem leyfa þessari útvarpstöð að hljóma í verslununni borga líka til stef þó útvarpstöðvarnar séu búnar að borga þetta
Öruglega líka eitthvað gjald sem fer til stef þegar maður kaupir sér útvarpstæki án þess að ég sé alveg viss.

Ég er bara svona að velta vöngum yfir öllu því sem maður kaupir sem tengist tónlist á engan hátt, ég er með harðan disk sem ég nota EINGÖNGU fyrir ljósmyndir sem ég hef tekið. Samt borgaði ég gjald til stef þegar ég keypti þennan harðadisk.
En já þessi hugleiðing mín snýst aðalega um það hvað það er lagt mikið á allskyns vörur sem rennur beint til stef þó svo að maður noti viðkomandi vöru ekki á neinn hátt fyrir tónlist.

Hvað á það t.d. að þýða að verslun þurfi að borga stefgjöld fyrir að leyfa útvarpstöð að hljóma í viðkomandi verslun þegar útvarpstöðin sjálf er búin að borga það líka. Þetta er dæmi um að rukka fyrir sama hlutinn tvisvar að mínu mati.

Já ég skal bara fúslega viðurkenna það að mig langar mjög svo til þess að stofna almennilega tónlistarútvarpsstöð en þetta 500 þúsund króna stefgjald í hverjum mánuði kemur því miður í veg fyrir þann draum hjá mér.

Ég velti því stundum fyrir mér hvernig það væri ef Bylgjan og Rás 2 og þessar helstu tónlistarútvarpstöðvar væru bara ekki til. Hvar myndi fólk þá heyra nýja tónlist og uppgvöta hljómsveitir. Ef útvarpstöðvar myndu bara ekki spila tónlist heldur vera bara með talað mál. Myndi plötusala aukast? Nei, þvert á móti yrði það vonlaust fyrir nýja tónlistarmenn að koma sér nokkurntíman á framfæri og enginn myndi kaupa plöturnar þeirra því það vissi enginn hverjir þeir væru.

Það böggar mig í rauninni verulega mikið að útvarpstöðvar þurfi að greiða stefgjöld.
Er stef að rukka oftar en einusinni fyrir sama hlutinn með því að rukka útvarpstöðvar og svo líka verslunina sem lætur útvarpsstöðina hljóma í viðkomandi verslun?

Ég er mjög hlyntur því að kaupa hljómdiska og á ég stórt geisladiskasafn því mér finnst svo gaman að eiga orginal diskinn, stend sérstaklega við bakið á íslenskum tónlistarmönnum, hef það ekki í mér að sækja íslenskan disk á netinu án þess að borga fyrir hann. Fer frekar útí búð og kaupi diskinn. í 300 þúsund manna samfélagi finnst mér ég ekki geta annað en að styrkja viðkomandi flytjanda ef mig langar að njóta tónlistarinnar sem viðkomandi hefur gefið út.

Kveðja,
Tónlistar og útvarpsáhugamaður

Endurvinnslupælingar úr Garðinum

Hversvegna er okkur Íslendingum gert svona erfitt fyrir að losna við þetta dósadrasl?? þarf maður Hummerjeppa til að koma þessu frá sér?? hver er sparnaðurinn að þvælast um allann bæ í bensínhák með þessi verðmæti, ég er td öryrki og bý í Garðinum.
þetta fer nú bara í ruslið hjá mér enda ekki pláss til að safna þessu út fyrir gröf og dauða, er eingin pólitík eða stefna í þessum málum það held ég Daninn ætti þú bágt með að skilja þennann molbúahugsunarhátt hjá okkur en það er sama sagan, hirða krónuna en henda hundraðkallinum. Þakk fyrir að hlusta á þetta nöldur ég veit ég á bara að fá mér jeppa á 100% láni og þá er allt í fína og í Tortola líka.
„Netpungur“

Inga kemur með tillögu

Ég er með tillögu: Hafa verslanir ekki opnar eins lengi og nú er – það ætti að geta lækkað vöruverð slatta. Við þurfum ekki að hafa verslanir fram á kvöld. 1 kvöld í viku t.d. til kl. 8 ætti að duga flestum. Bara svona til umhugsunar.
Kv.
Inga